to koncepcja antropologiczna zakładająca, że współcześni ludzie wywodzą się z Afryki i stamtąd rozprzestrzenili się na inne kontynenty. Według tej teorii nowi ludzie stopniowo zajmowali tereny wcześniej zasiedlone przez inne gatunki człowieka, np. neandertalczyków. Badania genetyczne wspierają tezę o afrykańskim pochodzeniu całej współczesnej populacji ludzkiej. Hipoteza ta stanowi podstawowy model wyjaśniający ewolucję i dyspersję współczesnego człowieka.